de   futurist

Je gids uit de toekomst

  • Facebook - White Circle
  • Twitter - White Circle
  • Instagram - White Circle

Homo Deus beschrijft de toekomst van de mensheid: it ain't pretty

 

Yuval Noah Harari heeft met Homo Deus (2016) de toekomst akelig dichtbij gehaald. We lezen graag sciencefiction. Een fascinerend toekomstscenario spreekt tot onze verbeelding, leert ons vaak iets over onze huidige wereld en inspireert soms om andere doelen na te streven en zo het pad naar de toekomst te verleggen. Enkele decennia geleden waren toekomstscenario’s nog echt toekomstmuziek. Maar de huidige technologische ontwikkelingen gaan nu zo snel dat we ons langzaamaan in een van deze fascinerende futuristische verhalen bevinden. Is die toekomst ons favoriete scifi-verhaal of is het horror? Harari beschrijft donkere wolken voor de soort Homo Sapiens

 

 

Harari stelt in zijn boek dat het tijdperk van Humanisme, liberalisme en het individu met een vrije wil ten einde loopt: Homo Sapiens is niet meer het uitgangspunt waardoor ons eigen leven en het universum betekenis krijgt. Eerder had het Humanisme tijdens de Verlichting god doodverklaard, de huidige Humanistische wetenschap heeft nu de vrije wil van Homo Sapiens begraven, om plaats te maken voor de nieuwe Homo Deus en het Dataïsme (het geloof dat het leven slechts het verwerken van data is).

 

 

De nieuwe agenda van de mens is: onsterfelijk, immer gelukkig en almachtig worden. Enter: de goddelijke mens. Volgens Harari gaat het ons binnen afzienbare tijd lukken om deze nieuwe agenda te realiseren, gezien de acceleratie in technologische ontwikkelingen zoals bio genetica en kunstmatige intelligentie. Wij, met ons verstand en onze Humanistische doctrines, kunnen het ons bijna niet voorstellen dat individuen geen vrije wil hebben. We schrikken misschien van sommige implicaties die de nieuwe technologie ons brengen, maar dat is volgens hem niet erg. De mensheid zal langzaam toe groeien naar de Homo Deus, tot het achterom kijkt en zich realiseert dat het in een ander soort is geëvolueerd. Althans, the happy few. De 1%. De rest van de mensheid wordt in de nabije toekomst overbodig.

 

Het uitgangspunt van Harari is niet per se origineel, zijn toekomstscenario is ook niet geheel nieuw en toch fascineert zijn boek. Door de uitvoerigheid is het een mooie analyse van de chaotische huidige tijd. De schrijver associeert zijn historische anekdotes en contemporaine voorbeelden beeldend en moeiteloos tot een plausibele schets van een mogelijke toekomst. Soms iets te gemakkelijk, want het lijkt wel of Harari verstand heeft van alles, alsof hij een Homo Universalis is.

 

Halverwege het boek wil je echt de lange meanderende hoofdstukken skippen en direct naar zijn conclusie, het toekomstbeeld van Harari. Hij is uitvoerig, neemt zijpaden, maar werkt ondertussen categorisch naar zijn inzicht van een geheel nieuwe wereldorde met bijbehorende dogma's en paradigma's toe.

 

Harari geeft zelf al vroeg de disclaimer dat een toekomstvoorspelling altijd een extrapolatie is van huidige inzichten en dat de toekomst juist verandert doordat wij iets gaan vinden van de geschetste toekomstprojecties. Op de laatste pagina van zijn boek ondermijnt hij dan ook zijn eigen betoog van 400 pagina’s en trekt hij de premisse van zijn boek in twijfel met drie vragen aan zijn lezer:

 

  1.  Are organisms really just algorithms, and is life really just data processing

  2. What is more valuable – intelligence or consciousness?

  3. What will happen to society, politics and daily life when non-conscious but highly intelligent algorithms know us better than we know ourselves?


(…) key questions, which I hope will stick in your mind long after you have finished this book (…)

 

 

Vragen waar elke sciencefictionschrijver wel raad mee weet, voor de scifi-liefhebber niet geheel nieuw, maar die in het huidige tijdsgewricht door Harari gesteld wordt aan de gehele mensheid. En het antwoord kan volgens hem niet langer wachten. Zoals ik na het zien van The Matrix (1999) nog dagenlang rondliep met twijfels of de realiteit wel echt de werkelijkheid was, zo loop ik na het lezen van Homo Deus al wekenlang rond met de vraag of wij mensen inderdaad op de drempel van een radicaal andere wereld staan of dat het wel los zal lopen. En dat is precies wat Harari wil: dat wij actief gaan werken aan ons eigen science-nonfictieverhaal.

 

 

 

Homo Deus: a Brief History of Tomorrow

Yuval Noah Harari

 

koop het boek hier.

 

 

Please reload

Please reload